X
تبلیغات
گروه زبان و ادبیات فارسی ناحیه 1 همدان - مقاله
پیک صبا

تجلی سیمای پیامبر اکرم (ص) و ائمه معصومین (ع) در ادب فارسی

 

 زهره جعفری

 

دبیر ادبیات فارسی

 

استان همدان   شهرستان همدان -  ناحیه 1

 

 

بهمن 88

 

 

 

 

چکیده

یکی از نمونه های شعر متعهد اسلامی مدایحی است که شاعران در مدح پیامبر اسلام و اهل بیت سروده اند که اگر مجموعه ی اشعاری

که در باره ی ایشان سروده شده گردآوری شود چندین جلد می شود .

در این مقاله سعی ما بر این است که به ذکر نمونه هایی از  شعر شاعران پارسی گو در ستایش پیامبر اکرم (ص) و حضرت علی (ع)

هرچند به اختصار بپردازیم .

برای این کار شعر بیست تن از شاعران پارسی گو از قرن چهارم تا دوره ی معاصر مورد بررسی قرار گرفته و با توجه به محدودیت

زمان و امکان نگارش تنها بخشی از اشـعار بی شمار ایـن شاعـران متناسـب با موضوع ایـن تحقیق انتخاب شده کـه به حضورتان تقدیم

می شود .

 

 

کلمات کلیدی

رسول اکرم (ص) – اهل بیت – علی (ع) – شعر و ادب فارسی – شاعران پارسی گو – مدح و توصیف

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

مقدمه

«خدا و فرشتگانش بر پیامبر صلوات می فرستند . ای کسانی که ایمان آورده اید بر او صلوات فرستید و سلام کنید ؛ سلامی نیکو» 1     

نخستین بار پروردگار بی همتا و فرشتگان مقربش بر پیامبر درود و صلوات فرستادند و آنگاه مؤمنین نیز به این عمل شایسته سفارش

شدند . از آن پس هریک از مجذوبان آن شمس انبیا که الهامش از رب جلیل و پیامش از جبرئیل بود ، به گونه ای عشق و ارادت خود را

بر زبان جاری ساختند و آثار فراوانی در این زمینه از خود به جای گذاشتند .

بنابر این روش پسندیده شاعران خوش ذوق و پیام آوران اندیشه و احساس نیز هریک در مدح و توصیف پیامبر و خاندانش زبان گشوده

و گوی سبقت از یکدیگر ربودند به گونه ای که حاصل آن اشعار فراوانی است که از قرن چهارم به بعد در شعر و ادب این مرز و بوم

به چشم می خورد .

این اشعار علاوه بر اینکه نشانگر عشق و ارادت تک تک این شـاعران به اولیای دین می باشــد ، در مفهومی وسیع تر بیانگر اعتقاد و

ارادت مردمی است که در دوران حیات هریک از این شاعران می زیســته اند و باز در مفهومی عامتر نشان دهنده ی اعتقاد و ارادت

تاریخ مرحله به مرحله ی این سرزمین به خاندان عصمت و طهارت می باشد .

لازم به ذکر است که شاعران متعهد همیشه برای حکومت های فاسد عصرخود خطری بزرگ محسوب می شدند زیرا آنان در خلال مدح

آل محمد (ص) گاهی حقایق دینی و صفات لازم حاکم دینی را یاد می کردند و با ذکر صفات اسلامی امامان و مقایسه و تحقیر زمامداران

دلها را به حق و حکومت حق توجه می دادند  و به رسالت اصلی خود عمل می کردند .

ای جــز به احترام خدایت نبرده نـام                     ای سلـک انبیــا ز وجــود تـو با نـظام

نزدیک تو چه تحفه فرستیم ما ز دور                    در دست ما همین صلوات است والسلام2

 

 

 

 

 

________________________________________________________________________________________________________

1-       آیه 56 سوره احزاب

2-       منتخب از شعر ( توفارغی از مدح ) سروده ی کمال الدین اسماعیل اصفهانی

2

1- کسایی

ابو اسحاق کسایی مروزی ، شاعر گران مایه ی قرن چهارم در روزگار تیرگی و تعصب که برخی از کودکان بی ایمان برای علی و

اولاد او قائل هیچ فضیلتی نبودند در شعر زیر علاوه بر وصف پیامبر به اثبات حقانیت علی (ع) و اولویت او بر دیگران پرداخته است :

( پیغمبر مـا )

مدحت کن و بستای کسی را که پیمبر                               بستود و ثنا کرد و بدو داد همه کار

آن کیست بدین حال و که بوده است و که باشد                     جز شیر خداوند جهان حیدر کرّار

این دین هدی را به مثل دایره ای دان                                پیغمبر ما مرکز و حیدر خط پرگار

علم همه عالم به علی داد پیمبر                                      چون ابر بهاری که دهد سیل به گلزار

 

2- فردوسی

حکیم ابوالقاسم فردوسی شاعر بزرگ و متعهد حماسه سرا که دل در گروه دین داشت و دلیل اختلافش با سلطان محمود همین عشق و

ارادت به پیامبر و اهل بیت او بود1 ، در مدح و نعت رسول اکرم (ص) و علی (ع) در آغاز کتاب ارزشمند شاهنامه اینگونه سروده :

( گفتاری در مدح رسول و یارانش )

... منم بنده ی اهل بیت نبی                                ستاینده ی خاک پای وصی

حکیم این جهان را چو دریا نهاد                           بر انگیخته موج از او تند باد

چو هفتاد کشتی بر او ساخته                               همه باد بانها بر افراخته

یکی پهن کشتی به سان عروس                            بیاراسته همچو چشم خروس

محمد بدو اندرون با علی                                   همان اهل بیت نبی و وصی ...

بر این زادم و هم براین بگذرم                            چنان دان که خاک پی حیدرم

هر آن کس که در دلش بغض علی است                  از او خوارتر در جهان زار کیست ؟

 

 

 

________________________________________________________________________________________________________

1- تاریخ ادبیات ایران – جلد اول دکتر ذبیح الله صفا – چاپ دهم 1369 – انتشارات فردوسی

3

 

3- ناصر خسرو

حکیم ناصر خسرو قبادیانی بلخی از شاعران بزرگ قرن چهارم و پنجم ، دارای مذهب تشیع و شاعری آزاده بود که از مدح سلاطین و

قدرتمندان امتناع می کرد به طوری که در بیتی از قصاید خود این چنین فرموده است :

( من آنم که در پای خوکان نریزم                 مرا این قیمتی درّ لفظ دری را  )

و این در حالی است که عشق و ارادت خود را به خاندان پیامبر و اهل بیت او این چنین ابراز نموده است :

 

( دین محمد )

محمد رسول خدای ست زی ما                          همین بود نقش نگین محمد ...

قرین محمد که بود ؟ آن که جفتش                       نبودی مگر حور عین محمد

از این حورعین وقرین گشت پیدا                       حسین و حسن ، شین و سین محمد...

حسین وحسن را شناسم حقیقت                          جهان گل و یاسمین محمد ...

چوهارون و موسی علی بود دردین                     هم انباز و هم همنشین محمد

به محشر ببوسند هارون و موسی                       ردای علی ، آستین محمد ...

ز فرزند زهرا و حیدر گرفتم                           من این سیرت راستین محمد

جهان آفرین آفرین کرد با من                           به حب علی ، آفرین محمد...

 

4- مسعود سعد سلمان

مسعود سعد سلمان شاعر دردمند حبسیه سرای قرن پنجم نیز عشق و ارادت خود را به پیامبر این گونه ابراز کرده :

( بلبل باغ مصطفی )

...آن زبانی که مدح شاهان گفت                     مادح حضرت خداست کنون               

لهجه ی پرنوای خوش نعمت                         بلبل باغ مصطفاست کنون

مدتی خدمت شهان کردم                              نوبت خدمت خداست کنون 

 

 

4

5- سنایی غزنوی

ابوالمجد مجدودبن آدم سنایی غزنوی شاعر شیعه مذهب از خانواده ای بزرگ و گرامی بود و در عرفان جایگاهی خاص داشت بطوریکه

او را آغاز کننده غزلیات عرفانی دانسته اند از آن جهت که نخستین شاعری است که افکار تصوف و اصطلاحات عرفان را با ذوقیات

شعری در آمیخته و در قالب نظم در آورده است .

او اشعاری در مدح پیامبر(ص) ،  علی (ع) و همسر و فرزندان او دارد .

 

( شفیع همه )

انبیا گرچه محتشم بودند                                   جملگی صفر آن رقم بودند ...

دین او در جهان رفیع شده                                از پی امتان رفیع شده ...

                                           ***

تا به حشرای دل ار ثنا گفتی                             همه گفتی چو مصطفی گفتی ...

خاک او باش و پادشاهی کن                             آن او باش و هرچه خواهی کن ...

و نیز قاطعانه و خالصانه ارادت خود را این گونه به مولای متقیان بیان می کند که :

جانب هر که با علی نه نکوست                        هرکه ، گو، باش من ندارم دوست

و باز در جایی دیگر در مدح اهل بیت اینگونه سروده :

جهان پر درد می بینم دوا کو ؟                       دل خوبان عالم را وفا کو ؟

سراسر جمله عالم پر ز شیر است                    ولی شیری چو حیدر با سخا کو ؟

سراسر جمله عالم پر زنانند                           زنی چون فاطمه خیرالنسا کو ؟

سراسر جمله عالم پر شهید است                     شهیدی چون حسین کربلا کو ؟

 

6- نظامی

جمال الدین ابو محمد الیاس بن یوسف نظامی گنجوی شاعر معروف قرن پنجم و ششم و صاحب خمسه ی معروف ، هریک از پنج گنج

خود را به مدح و توصیف پیامبر مزین کرده و شاید بتوان گفت با نام مبارک پیامبر (ص) بر پنج گنج خود مهر تایید زده است .

دراین جا تنها نمونه ای از شعر این شاعر توانمند در وصف پیامبر را که از مثنوی خسرو و شیرین او انتخاب شده می آوریم :

 

5

( کیمیای خاک آدم )

محمد کافرینش هست خاکش                             هزاران آفرین بر جان پاکش

چراغ افروز چشم اهل بینش                             طراز کارگاه آفرینش

سرو سرهنگ میدان وفا را                              سپه سالار خیل انبیا را

ریاحین بخش باد صبحگاهی                             کلید مخزن گنج الهی ...

ز شرع خدا نبوت را نوی داد                           خرد را در پناهش پیروی داد

 

7- عطار نیشابوری

فرید الدین ابوحامد محمدبن ابوبکر ابراهیم بن اسحاق عطار کدکنی نیشابوری شاعر نامی قرن ششم و هفتم هجری که مورد ستایش

مولوی بوده درباره ی رسول خدا (ص) اشعار زیادی دارد که خود می تواند کتاب مستقلی باشد . در این جا تنها نمونه ای از اشعاری را

که در وصف پیامبر (ص) و علی (ع) سروده می آوریم :

( بهترین هردو عالم )

چه گویم من ، ثنای او خدا گفت                         که نام اوست با خدا جفت

محمد ، صادق القولی امینی                             جهان را رحمة للعالمینی

محمد کافرینش را نشان اوست                          سرافرازی که تاج سرکشان اوست

محمد بهترین هردو عالم                                 نظام دین و دنیا فخر آدم ...

و در مدح علی (ع) نیز اینگونه سروده :

خواجه ی حق پیشوای راستین                          کان علم و بحر حلم و قطب دین

ساقی کوثر امام رهنما                                   ابن عم مصطفی شیر خدا

مرتضای مجتبی جفت بتول                             خواجه ی معصوم و داماد رسول ...

مقتدای دین به استحقاق اوست                          مفتی مطلق  علی الاطلاق اوست ...

 

8- جمال الدین محمد اصفهانی

از شاعران بلند پایه ی قرن ششم و پدر کمال الدین اسماعیل اصفهانی (شاعر) بوده است . ترکیب بند مشهور او در مدح پیامبر (ص)

زبانزد است که در این جا بخشی از بند دوم این ترکیب بند آورده شده :

6

( سوگند به روی ماه تو )

... ای نام تو دستگیر آدم                                  وای خلق تو پایمرد عالم

فراش درت حکیم عمران                                 چاووش رهت مسیح مریم

از نام محمدیت میمی                                      حلقه شده این بلند طارم

تو در عدم و گرفته قدرت                                 اقطاع وجود زیر خاتم

در خدمتت انبیا مشرف                                    وز حرمتت آدمی مکرم ...

  9- کمال الدین اسماعیل

کمال الدین اسماعیل فرزند جمال الدین محمد اصفهانی شاعر معروف قرن هفتم هجری قمری می باشد که به دست مغولان کشته شد او

نیز چون پدرش دلبسته ی اهل بیت بود و این دلبستگی را اینگونه ابراز داشته :

( توفارغی از مدح )

... ظلمت زدای عالم جانی از آنکه هست                       لفظ تو آفتاب و نفس صبح راستین

پیروزه ی فلک نه بسودی کف وجود                            نام محمد ار نبُدی نقش آن نگین

آدم که دانه ای ز بهشتش به در فکند                             از خرمن شفاعت تو هست خوشه چین ...

و در ادامه ی همین سروده در مدح علی (ع) اینگونه بیان کرده :

... بیناتر از علی نبود در جهان دین                             کاندر دو چشم او نفس خود دمیده ای

ای رحمت تو دایه ی اولاد بوالبشر                              ما را که هر چه هیچ نیرزیم هم بخر

10- مولوی

جلال الدین محمد بلخی از بزرگترین شعرا و عرفای نام آور قرن هفتم بود او در عین اعتقاد و دینداری کامل انسانی آزاد منش بود که به

اهل ادیان و مذاهب به دیده ی احترام می نگریست او اشعاری در بیان معجزات و حقانیت پیامبر اکرم (ص) سروده است .

در این جا بخش کوتاهی از ارادت او به پیامبر (ص) و علی (ع) بیان شده :

زین سبب پیغمبر با اجتهاد                                نام خود وان علی  (مولا ) نهاد

گفت هرکس را منم مولا و دوست                       ابن عم من علی مولای اوست

و در جای دیگر می گوید :

از علی آموز اخلاص عمل                               شیر حق را دان منزه از دغل

او خدو انداخت بر روی علی                            افتخار هر نبی و هر وصی ...

7

11- سـعدی

شیخ مصلح الدین سعدی شیرازی استاد مسلم شعر و نثر و از بزرگترین شاعران پارسی گوی قرن هفتم نیز اینگونه ارادت خود را به

پیامبر و خاندان او ابراز داشته است :

( جمال محمد )

ماه فرو ماند از جمال محمد                             سرو نروید به اعتدال محمد

قدرفلک را کمال و منزلتی نیست                       در نظر قدر با کمال محمد ...

چشم مرا تا به خواب دید جمالش                       خواب نمی گیرد از خیال محمد

سعدی اگر عاشقی کنی و جوانی                       عشق محمد بس است و آل محمد

ودر وصف علی (ع) و اهل بیت این گونه می سراید :

جبار در مناقب او گفته هل اتی                       زور آزمای قلعه خیبر که بند او

در یکدگر شکست به بازوی لافتی                   مردی که در مصاف زره پیش بسته بود

تا پیش دشمنان ندهد پشت بر غزا                    ...              

 دیباچه ی مروت و سلطان معرفت                  لشگرکش فتوت و سردار اتقیا                      

 فردا که هرکسی به شفیعی زنند دست               ماییم و دست و دامن معصوم مرتضی           

 پیغمبر آفتاب منیر است در جهان                    وینان ستارگان بزرگند و مقتدا                     

 یا رب به نسل طاهر اولاد فاطمه                    یارب به خون شهیدان کربلا ...                        

12- حافظ شیرازی

خواجه شمس الدین محمد حافظ شیرازی از شاعران بزرگ ایران و جهان در قرن هشتم و حافظ قرآن در چهارده روایت بود که هرچند

در اصول عقاید پیرو اشعری و در فروع ، شافعی است اما به طور آشکار گرایش شیعی داشته و دوستدار خاندان عصمت و طهارت

بوده است1 . او اینگونه ارادت خود را به پیامبر (ص) و علی (ع) بیان کرده است :

( نگار من )

ستاره ای بدرخشید و ماه مجلس شد                     دل رمیده ی ما را رفیق و مونس شد

نگار من که به مکتب نرفت و خط ننوشت             به غمزه مسئله آموز صد مدرس شد ...

________________________________________________________________________________________________________

1- حافظ نامه ، بخش 1 ، بهاء الدین خرمشاهی

8

و این رباعی را هم در مدح علی (ع) سروده است :

( ساقی کوثر )

مردی ، ز کننده ی در خیبر پرس                      اوصاف کرم ، ز خواجه ی قنبر پرس

گر تشنه ی فیض حق به صدقی حافظ                  سرچشمه ی آن ز ساقی کوثر پرس

13 – جامی

نورالدین عبدالرحمن جامی از شاعران پرآوازه ی قرن نهم نیز در شعری با نام ( ثنای محمد ) اینگونه پیامبر را مدح کرده است :

ماه بود عکسی از جمال محمد                          مشک شمیمی ز زلف و خال محمد

در چمن فاستقم قدم ننهاده                               سرو روانی به اعتدال محمد

حرف شناسان نقش کلک قدم را                        صد مدد آموز میم و دال محمد

یافت چو روی بتان ز حال معنبر                       دین هدی زینت از بلال محمد

روز نه بگشا که تافت بر همه عالم                     پرتو خورشید بی زوال محمد

 

14 – هلالی جُغتایی

نورالدین هلالی استرآبادی از بزرگترین شاعران اواخر قرن نهم و اوایل قرن دهم است که در اوایل عهد صفوی هنگام حمله ی عبیدالله

خان ازبک در سال 936 هجری قمری به جرم شیعه بودن به شهادت رسید . 1 او اعتقاد خود به پیامبر و خاندانش را اینگونه سروده

است :

( وصف معراج )

سید انبیا تورا خوانند                                  آفتابی و پرتوند همه

پیشوایی تو پیروند همه                               چاریار تو در مقام نیاز

هریکی شاه چار بالش ناز                            کیست این چار مه به مذهب من

علی و فاطمه حسین و حسن                         .....

                                          ***

علی را هادی راه خدا کن                            به حق خلق جهان را رهنما کن

که بی شک هادی راه خدا اوست                   خلایق را امام و پیشوا اوست

بده لب تشنگان را روز محشر                      ز لطفت یا علی از آب کوثر

 

 9

15- وحشی بافقی

کمال الدین محمد وحشی بافقی از شاعران به نام قرن دهم نیز اینگونه در مدح و وصف پیامبر (ص) و علی (ع) سروده است :

( احمد مرسل )

... وحشی اگر طالبی بر در احمد نشین                 کام از آنجا بجوی نام از آنجا طلب

عرض تمنا مکن از در د ونان دهر                     آب رخ هر دو کون از در مولی طلب

در حق من بخششی یانبی الله که نیست                 رسم تو الا عطا کار من الا طلب

16- عرفی شیرازی

جمال الدین محمدبن بدرالدین شیرازی مشهور به عرفی از شاعران بزرگ سبک هندی نیز اینگونه در وصف پیامبر(ص) وعلی (ع)

سروده است :

( گوهر واپسین )

بوسه ی اول که کلید اثر                                زد به در گنج بدایع گهر

در گهر افشانی گنج آفرین                              بود محمد گهر واپسین

گشت محیط ازلی موجدار                              تا گهر وی فکند برکنار ...

                                         ***

جهان بگشتم و حقاکه هیچ شهرودیار                 نیافتم که فروشند بخت در بازار

به کاوش مژه از گور تا نجف بروم                   اگر به هند به خاکم کنی وگربه تتار

شه سریر ولایت علی عالی قدر                      محیط عالم دانش جهان علم و وقار ...

 

17- محتشم کاشانی

محتشم کاشانی از شاعران و مرثیه ثرایان بزرگ قرن دهم که به مرثیه ثرایی خاندان نبوت و شهیدان کربلا پرداخت . مرثیه ی دوازده

بند او درباره ی عاشورا از معروفترین و زیبا ترین مرثیه ها و سروده های اوست . او اینگونه در وصف پیامبر (ص) سروده است :

( در مدح پیامبر )

شاه رسل وسیله ی کل هادی سبل                  کز بهر نعت اوست براین منبر آفتاب ...

یامالک الامم که به دعوی بندگیت                  بنوشته از مبالغه صد محضر آفتاب

آن ذره است محتشم اندر پناه تو                    کاویخته به دست توسل در آفتاب ...

 

10

 

18- فیض کاشانی

ملا محسن فیض کاشانی یکی از شاعران بنام قرن یازدهم در عهد صفویان بوده است که علاوه بر شاعری ، درعلوم دینی ، علم تفسیر

فلسفه ، کلام و عرفان مهارت داشته است . او نیزاینگونه عشق و ارادت خود را به  پیامبر (ص) و علی (ع) بیان نموده است :

( رسول حق )

سالک راه حق بیا همت از اولیا طلب                       همت خود بلند کن سوی حق ارتقا طلب

گفت خدا که اولیا روی من رَه من اند                        هرچه بخواهی از خدا بر در اولیا طلب

سروراولیا نبی ست وزپس مصطفی علی ست             خدمت مصطفی کن و همت مرتضی طلب

پیروی رسول حق دوستی حق آورد                        پیروی رسول تن دوستی خدا طلب

( رباعی )

از نور نبی ، واقف این راه شدیم                           وز مهر علی عارف الله شدیم

چون پیروی نبی و آلش کردیم                              ز اسرار و حقایق همه آگاه شدیم  

 

19- عظیم

سید محمد عظیم الدین معروف به عظیم از شاعران پارسی گوی هند است که درباره ی پیامبر (ص) و اهل بیتش این شعر را سروده :

الف شد بینش الله اکبر                                      دهن میم محمد را ثناگر

درآن میم دهن آن سین دندان                               به سین سیده بستود پنهان

به قرآن مقدس قدر این سین                               بپرس از سین بسم الله و یاسین

ز عین چشم عالمگیر دلبر                                علی با چشم دل دیدم مکرر

ز دو رخسار دو حامی مدور                            دو شاهد حاضر از حسنین انور

دلم بوسید این خط را به توقیر                          که حق با دست قدرت کرد تحریر

دلم از صدق کرده درّ صلوات                         نثار پنج تن فی الخمس اوقات

 

 11

 

20- شهریار

سیدمحمدحسین بهجت تبریزی شاعر نامی معاصر که عشق و ارادت خود را به پیامبر (ص) بارها به زیباترین شکل بیان کرده  نیز

اینگونه در مدح و پیامبر (ص) و علی (ع) و اهل بیت سروده است :

 

ستون عرش خدا قائم از قیام محمد                          ببین که سر به کجا می کشد مقام محمد

به جز فرشته ی عرش آشیان وحی الهی                   پرنده پر نتوان زدن به بام محمد

به کارنامه ی منشور آسمانی قرآن                         که نقش مهر نبوت بود به نام محمد ...

... مبدأ نور چارده معصوم                                رزق ازاین چارده درش مقسوم

این نگین خاتم النبیین است                                 آفرینش خلاصه اش این است

او در وصف علی (ع) هم اشعاری سروده که معروفترین آنها شعر ( علی ای همای رحمت ) زبانزد خاص و عام است . در این جا

بخشی از شعر دیگر او را در وصف علی (ع) آورده ایم .

ای جلوه ی جلال و جمال خدا علی                        وز هرچه جز خدا به جلالت جدا ، علی

در تو جمالی از ابدیت نموده اند                            ای آبگینه ی ابدیت نما علی ...

فیاض در فضیلت تو گفته (هل اتی )                       لولاک در فتوت تو (لافتی ) علی

باز آن یهود بسته در قلعه های قدس                        بگشا به دست و پنجه ی خیبرگشا علی

صوفی هم از صفای تو برخورد قرن ها                   گاهی صفی علی شد و گاهی صفا علی

... ما پیشواز مهدی موعودت آمدیم                         با وعده ی ظهور ولی کن وفا علی ...

 

  12

 

 

منابع :

1- محمد رسول الله درهزارسال شعرفارسی - جعفرابراهیمی ( شاهد ) کانون پرورش فکری – جلداول – 1385

2-  سیمای رسول مهر (ص) درادب فارسی - دکتر فاطمه مدرسی انتشارات مهرامیرالمومنین – جلداول – 1387

3- مقاله ی سیمای علی (ع) در آیینه ی شعر فارسی – منصور صادقی – رشد آموزش ادب فارسی – سال پانزدهم – بهار 1380      صص 15-9

4-  تاریخ ادبیات ایران – جلد اول دکترذبیح الله صفا – چاپ دهم  – انتشارات فردوسی 1369

5- حافظ نامه – بهاء الدین خرمشاهی – انتشارات علمی فرهنگی و انتشارات سروش 1367

 

 

 

+ نوشته شده در  شنبه یکم اسفند 1388ساعت 9:22  توسط شهبازی - نوریان  |